અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે જો તેમણે ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર મેળવતા અટકાવ્યું ન હોત, તો આજે ઈઝરાયેલ અને સમગ્ર મધ્ય પૂર્વનું અસ્તિત્વ જ ન હોત. આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે વોશિંગ્ટન તેહરાન વિરુદ્ધ સૈન્ય કાર્યવાહી ફરી શરૂૂ કરવાની શક્યતાઓ પર વિચાર કરી રહ્યું છે. આ ઘટનાક્રમ એવા સમયે સામે આવ્યો છે જ્યારે આ ક્ષેત્રમાં તણાવ ઘટાડવા માટે નવા રાજદ્વારી પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે.
શુક્રવારે, તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ’ટ્રુથ સોશિયલ’પર એક પોસ્ટમાં, ટ્રમ્પે ભારપૂર્વક કહ્યું કે તેમના હસ્તક્ષેપે આ ક્ષેત્રના અસ્તિત્વ સામેના ખતરાને ટાળ્યો હતો. તેમણે લખ્યું, “જો મેં ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર મેળવતા અટકાવ્યું ન હોત, તો આજે ઈઝરાયેલ અને વાસ્તવમાં સમગ્ર મધ્ય પૂર્વનું અસ્તિત્વ જ ન હોત! કોઈ આ વાત કહેવા માંગતું નથી, પરંતુ દરેક વ્યક્તિ જાણે છે કે આ સત્ય છે! આ ટિપ્પણીઓ એવા સમયે આવી છે જ્યારે ટ્રમ્પ ઈરાન વિરુદ્ધ નવી સૈન્ય કાર્યવાહીને મંજૂરી આપવા અંગે વિચારણા કરી રહ્યા છે. ’ફોક્સ ન્યૂઝ’ અનુસાર, અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ બુધવારે અને ગુરુવારે પોતાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા ટીમ સાથે મુલાકાત કરી હતી.
જેમાં સૈન્ય કાર્યવાહી ફરી શરૂૂ કરવાની શક્યતાઓ પર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
ગુરુવારે ’ઓવલ ઓફિસ’માં પત્રકારો સાથે વાત કરતા ટ્રમ્પે કહ્યું કે વોશિંગ્ટન ટૂંક સમયમાં આ બાબતે “નિર્ણય લેશે”. ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમને કાયમી ધોરણે નાબૂદ કરવા માટે વધુ હુમલા જરૂૂરી છે કે કેમ તે અંગે પ્રશ્ન ઉઠાવતા તેમણે કહ્યું કે, તેમનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે “આવું ફરી ક્યારેય ન બને”. ટ્રમ્પે વધુમાં કહ્યું, “જો શક્ય હોય તો હું ઈરાનના બાકીના ભાગને નષ્ટ કરવા નથી માંગતો, પરંતુ કદાચ મારે તેમ કરવું પડે. તમને ટૂંક સમયમાં જ ખબર પડી જશે.”
બીજી તરફ, અમેરિકાના એક અધિકારીએ મીડિયાને જણાવ્યું કે ’યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ’ ઈરાન વિરુદ્ધ મોટા પાયે સૈન્ય કાર્યવાહી ફરી શરૂૂ કરવા માટેની તૈયારીઓને આખરી ઓપ આપી રહ્યું છે, જોકે વોશિંગ્ટન તરફથી હજુ સુધી કોઈ સત્તાવાર આદેશ આપવામાં આવ્યો નથી. શુક્રવારે, ઈઊગઝઈઘખ એ મધ્ય પૂર્વમાં આવેલા એક સૈન્ય મથક પરથી ઉડાન ભરવા માટે તૈયાર થઈ રહેલા ’અ-10 થન્ડરબોલ્ટ ઈંઈં’ એટેક એરક્રાફ્ટની એક તસવીર પોસ્ટ કરી. કમાન્ડે આ સૈન્ય મથકનું સ્થાન કે વિમાનના મિશન વિશે કોઈ માહિતી આપી નથી.
ટ્રમ્પના હાકલા વચ્ચે કતાર મારફત ઇરાન સાથે વાતચીત
યુધ્ધના હાકલા વચ્ચે અમેરિકા અને ઇરાન મધ્યસ્થી કતાર દ્વારા વાતચીતમાં પહોવાયા છે. અહેવાલો મુજબ ઇરાન અમેરિકી પ્રસ્તાવોનો અભ્યાસ કરી રહ્યું છે તે સાથે જ તેણે અમેરીકા સમક્ષ કેટલીક શરતો મુકી છે જે ભુતકાળમાં ટ્રમ્પ નકારી ચુકયા છે. અમેરિકા પ્રમુખ ટ્રમ્પે કતારના અમીર સાથે તણાવ ઓછો કરવાના પ્રયાસો પર ચર્ચા કરી છે. કતારના શાસકના મીડિયા કાર્યાલયના એક નિવેદન અનુસાર, ટ્રમ્પ અને કતારના અમીર શેખ તમીમ બિન હમાદ અલ થાની વચ્ચેનો ટેલિફોન કોલ તણાવ ઓછો કરવાના આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રયાસો પર કેન્દ્રિત હતો. ઈરાન મુખ્ય મધ્યસ્થી કતાર દ્વારા રજૂ કરાયેલા પ્રસ્તાવોની સમીક્ષા કરી રહ્યું છે જેનો હેતુ તેહરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથેના મતભેદોને દૂર કરવાનો છે. આ વિકાસ એવી આશા ઉભી કરી રહ્યો છે કે બંને પક્ષો આઠ મહિનાથી વધુ જૂના યુદ્ધને સમાપ્ત કરવા માટેના કોઈપણ કરારના ભાગ રૂૂપે ઉકેલવા માટે રચાયેલ સૌથી મુશ્કેલ મુદ્દાઓમાંના એક પર પરોક્ષ વાટાઘાટો તરફ આગળ વધી રહ્યા છે.જ્યાં સુધી અમેરિકા ઘણી મુખ્ય શરતો પર સંમત ન થાય જે ઈરાન કોઈપણ યુદ્ધવિરામ કરારનો ભાગ બનવાની માંગ કરી રહ્યું છે. વ્હાઇટ હાઉસે કતાર દ્વારા રજૂ કરાયેલા પ્રસ્તાવો વિશે ટિપ્પણી કરવાનો ઇનકાર કર્યો હતો, પરંતુ ટ્રમ્પે શુક્રવારે પત્રકારો સાથેની વાતચીતમાં નોંધ્યું હતું કે ઈરાન સાથે મધ્યસ્થીઓની ચર્ચાઓ ચાલુ છે.
ઇરાનના પરમાણું કાર્યક્રમની માહિતી આપનારને અમેરિકા આપશે બે કરોડ ડોલરનું ઇનામ
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સૈન્યએ શુક્રવારે જાહેરાત કરી હતી કે વોશિંગ્ટન ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગેની વિગતો માટે 20 મિલિયન ડોલરનું ઇનામ અને સંભવિત સ્થાનાંતરણ ઓફર કરી રહ્યું છે, જ્યારે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે તેહરાન ચાલુ યુદ્ધને સમાપ્ત કરવા માટે ઉત્સુક છે. એકસ પર શેર કરેલી પોસ્ટમાં, સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટ પ્રોગ્રામ, રિવોર્ડ્સ ફોર જસ્ટિસ, ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ વિશેની માહિતી માટે 20 મિલિયન ડોલર સુધીનું ઇનામ અને સંભવિત સ્થાનાંતરણ ઓફર કરી રહ્યું છે.
