પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા તીવ્ર સંઘર્ષ વચ્ચે ઈરાને મોટી જાહેરાત કરી છે કે તે પોતાનો પરમાણુ કાર્યક્રમ સંપૂર્ણપણે છોડવા તૈયાર છે, પરંતુ તેની એક જ શરત છે અમેરિકાએ ’સંતોષજનક વૈકલ્પિક ઓફર’ આપવી જોઈએ. ઈરાનના ઉપ વિદેશ મંત્રી મજીદ તખ્ત-રવાન્ચીએ સ્કાય ન્યૂઝ અરેબિયાને આ વાત કહી છે.
આ જાહેરાત એવા સમયે આવી છે જ્યારે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ દ્વારા શરૂૂ કરાયેલા ’ઓપરેશન એપિક ફ્યુરી’ના છઠ્ઠા દિવસે પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ ચરમસીમાએ છે. 28 ફેબ્રુઆરીએ આ ઓપરેશનમાં ઈરાનના સુપ્રીમ લીડર આયતુલ્લાહ અલી ખમેનેઈની હત્યા કરવામાં આવી હતી, જે પાછળથી ઓમન દ્વારા ચાલી રહેલી પરમાણુ વાટાઘાટોની નિષ્ફળતા પછી થઈ હતી. તેહરાન પર હુમલા થયા છે અને ધુમાડાના ગોટા ઉડી રહ્યા છે.
તખ્ત-રવાન્ચીએ કહ્યું, “ઈરાન અમેરિકા સાથે વાટાઘાટોમાં પ્રવેશ્યું હતું, પરંતુ તેમની નિયત પર શંકા હતી. હવે અમે પરમાણુ કાર્યક્રમ છોડવા તૈયાર છીએ જો અમેરિકા સંતોષજનક વૈકલ્પિક ઓફર આપે.” આ વાત ઓમન દ્વારા મધ્યસ્થી કરાયેલી બેકચેનલ વાટાઘાટોના સંદર્ભમાં છે.
આ સાથે જ ઈરાની ડ્રોન્સે અઝરબૈજાનના નખચિવાન આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર હુમલો કર્યો, જેમાં બે નાગરિકો ઘાયલ થયા અને ટર્મિનલ તથા નજીકના વિસ્તારમાં આગ લાગી. અઝરબૈજાને આને આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાનું ઉલ્લંઘન ગણાવીને નિંદા કરી અને વિસ્તારમાં વધુ તણાવ વધવાની ચેતવણી આપી.
આ ઘટનાઓથી પ્રદેશમાં યુદ્ધનું જોખમ વધ્યું છે. અમેરિકી અધિકારીઓએ ઈરાનને પરમાણુ હથિયારોની મંજૂરી નહીં આપવાનું કહ્યું છે, જ્યારે ઈરાન પોતાના અધિકારોનું રક્ષણ કરવા તૈયાર છે. આ જાહેરાતથી શાંતિની આશા જાગી છે, પરંતુ હુમલાઓ અને પ્રતિહુમલાઓથી સ્થિતિ અસ્થિર છે. વિશ્વની નજર હવે અમેરિકાની પ્રતિક્રિયા અને વાટાઘાટોના આગળના તબક્કા પર છે.
