આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પોતાનું નામ બનાવવા માંગતા ભારતીય પ્રવાસીઓ અને નાગરિકો માટે સારા સમાચાર છે. ‘હેનલી પાસપોર્ટ ઇન્ડેક્સ’માં ભારતીય પાસપોર્ટના પ્રભુત્વમાં મોટો વધારો થયો છે. ભારત આ રેન્કિંગમાં 10 સ્થાનનો કૂદકો લગાવીને મજબૂત સ્થિતિએ પહોંચ્યું છે, જેનો સીધો અર્થ એ છે કે ભારતીયો માટે હવે વિદેશ પ્રવાસ વધુ સરળ બન્યો છે.
ભારતે મોટી ચલંગ લગાવી પાસપોર્ટની યાદીમાં 75મા સ્થાને પહોંચી ગયું છે. ગયા વર્ષે ભારતીય પાસપોર્ટ આ યાદીમાં 85મા ક્રમે હતો. હવે ભારતીય નાગરિકો વિશ્વના 56 દેશોમાં અગાઉથી વિઝા લીધા વિના (વિઝા-ફ્રી અથવા વિઝા-ઓન-અરાઇવલ) મુસાફરી કરી શકે છે. ભારતનો અત્યાર સુધીનો સર્વશ્રેષ્ઠ રેન્ક વર્ષ 2006 માં 71મો રહ્યો હતો.
હેનલી પાસપોર્ટ ઇન્ડેક્સ પાસપોર્ટને તેના આધારે રેન્ક આપે છે કે તેમના ધારકો વિઝા વિના કેટલા દેશોમાં પ્રવેશ કરી શકે છે. રેન્ક જેટલો ઊંચો હશે, તે દેશના નાગરિકો માટે વૈશ્વિક સ્તરે મુસાફરી કરવાનું સરળ માનવામાં આવશે.
આ વર્ષે ઉછાળો ખૂબ જ સકારાત્મક છે, પરંતુ ભારતીય પાસપોર્ટનું પ્રદર્શન લાંબા ગાળે વધઘટ થયું છે. ગયા વર્ષની સરખામણીમાં તે મજબૂત બન્યું છે, પરંતુ હજુ પણ તેની ટોચ પર પહોંચ્યું નથી. ભારતીય પાસપોર્ટનું અત્યાર સુધીનું શ્રેષ્ઠ ક્રમાંક 71મું હતું, જે 2006 માં નોંધાયું હતું.
વૈશ્વિક યાદીમાં ટોચ પર સિંગાપોર છે, જેનો પાસપોર્ટ 192 સ્થળોએ વિઝા-મુક્ત પ્રવેશ આપે છે. જાપાન અને દક્ષિણ કોરિયા બીજા ક્રમે છે, જેના નાગરિકો 187 દેશોમાં મુસાફરી કરી શકે છે. સ્વીડન અને સંયુક્ત આરબ અમીરાત ત્રીજા ક્રમે છે, જેના પાસપોર્ટ 186 સ્થળોએ પ્રવેશ આપે છે.
ફ્રાન્સ, જર્મની, ઇટાલી, સ્પેન અને સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડ જેવા ઘણા યુરોપિયન દેશો ચોથા સ્થાને છે, જેમના પાસપોર્ટ પર ૧૮૫ સ્થળોએ વિઝા-મુક્ત મુસાફરીની મંજૂરી છે. ત્યારબાદ ઑસ્ટ્રિયા, ગ્રીસ, માલ્ટા અને પોર્ટુગલ આવે છે, જેમના નાગરિકો ૧૮૪ દેશોમાં મુસાફરી કરી શકે છે.
મજબૂત પાસપોર્ટ ધરાવતા અન્ય દેશોમાં ઓસ્ટ્રેલિયા, યુનાઇટેડ કિંગડમ (યુકે), કેનેડા અને ન્યુઝીલેન્ડનો સમાવેશ થાય છે. આ બધા દેશો તેમની વ્યાપક વૈશ્વિક મુસાફરી સુવિધાને કારણે ટોચના ૧૦માં સ્થાન ધરાવે છે.
