જ્યારે પણ કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ બજેટ રજૂ કરે છે, ત્યારે લોકોનું ધ્યાન ફક્ત બજેટ જાહેરાતો પર જ નહીં, પણ તેમની સાડી પર પણ કેન્દ્રિત રહે છે. દર વર્ષે બજેટના દિવસે તેઓ એક એવી સાડી પહેરે છે જે ચોક્કસ ભારતીય રાજ્યની હાથવણાટ અને સાંસ્કૃતિક ઓળખને પ્રતિબિંબિત કરે છે. 2026 ના કેન્દ્રીય બજેટમાં પણ આવી જ પેટર્ન જોવા મળી હતી.
આ વર્ષે, નિર્મલા સીતારમણ નવમી વખત બજેટ રજૂ કરી રહી છે. તેમનું નવમું બજેટ રજૂ કરવા માટે તેમણે તમિલનાડુની પરંપરાગત કાંજીવરમ સિલ્ક સાડી પહેરી હતી. આ જાંબલી “કટ્ટમ કાંજીવરમ” સાડીમાં હળવા સોનેરી-ભુરો રંગની ચેકર્ડ ડિઝાઇન છે, જેને તમિલમાં “કટ્ટમ” તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. સાડીની બોર્ડર કોફી બ્રાઉન છે અને તેમાં સુંદર થ્રેડવર્ક છે. નોંધનીય છે કે, તમિલનાડુમાં આ વર્ષે વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ પણ યોજાવાની છે, જે આ સાડીને રાજકીય રીતે મહત્વપૂર્ણ બનાવે છે.
નિર્મલા સીતારમણની બજેટ દિવસની સાડી માત્ર એક ફેશન સ્ટેટમેન્ટ નથી; તે દેશના કારીગરો, વણકર અને પરંપરાગત કળાઓને પ્રદર્શિત કરવાનું એક માધ્યમ પણ બની ગઈ છે. દર વર્ષે, તે વણકર અને ભારતીય હાથવણાટને પ્રોત્સાહન આપવા માટે વિવિધ રાજ્યોની સાડીઓ પહેરે છે. આ જ કારણ છે કે રાજકીય વિશ્લેષકો પણ તેની સાડીઓ પર ખૂબ ધ્યાન આપે છે.
2025: બિહારના મધુબની ચિત્રોવાળી સાડી
2025નું બજેટ રજૂ કરવા માટે, તેણીએ મધુબની ચિત્રોથી શણગારેલી ઓફ-વ્હાઇટ હેન્ડલૂમ સિલ્ક સાડી પહેરી હતી. સાડીમાં માછલી અને કમળ જેવી પરંપરાગત ડિઝાઇન હતી. આ સાડી તેમને પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતા દુલારી દેવીએ ભેટમાં આપી હતી. તેને બનાવવામાં એક મહિનાથી વધુ સમય લાગ્યો. આ સાડી બિહારની લોક કલા અને મહિલા કલાકારોને સમર્પિત હતી.
બજેટ 2024: આંધ્રપ્રદેશની મંગલગિરી સાડી
2024 માં નિર્મલા સીતારમણ તેજસ્વી મેજેન્ટા બોર્ડરવાળી ઓફ-વ્હાઇટ મંગલગિરી સાડી પહેરેલી જોવા મળી હતી. મંગલગિરી સાડીઓ તેમની સાદગી અને હળવા વજનના સુતરાઉ કાપડ માટે જાણીતી છે અને આંધ્રપ્રદેશની ઓળખ છે.
વચગાળાનું બજેટ 2024: બંગાળની કાંઠા ભરતકામ
વચગાળાના બજેટ દરમિયાન, તેણીએ કાંઠા ટાંકાથી ભરતકામ કરેલી વાદળી તસર સિલ્ક સાડી પહેરી હતી. કાંઠા ભરતકામ પશ્ચિમ બંગાળનું એક પરંપરાગત કલા સ્વરૂપ છે, જે દોરામાંથી વાર્તાઓ વણાટ કરે છે.
2023: કર્ણાટકથી ઇલ્કલ સિલ્ક અને કસુતી વર્ક
2023 માં, તેણીએ કર્ણાટકના ધારવાડ પ્રદેશની મરૂન ઇલ્કલ સિલ્ક સાડી પહેરી હતી. આ સાડીમાં કસુતી ભરતકામ દર્શાવવામાં આવ્યું હતું, જેમાં રથ, મોર અને કમળ જેવી ડિઝાઇન હતી. કસુતી કલાને GI ટેગ પણ છે.
2022: ઓડિશાની બોમકાઈ સાડી
2022 ના બજેટમાં, નિર્મલા સીતારમણે ઓડિશાની ભૂરા રંગની બોમકાઈ સાડી પહેરી હતી. ભૂરા રંગને શક્તિ અને સ્થિરતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે, જ્યારે લાલ રંગ શક્તિ અને ઉર્જાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
2021: તેલંગાણાથી પોચમ્પલી ઇકટ
2021માં તેણીએ લાલ અને સફેદ પોચમ્પલી ઇકટ સાડી પહેરી હતી. આ સાડી તેની ભૌમિતિક પેટર્ન અને અનોખી રંગ તકનીક દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે, જે તેલંગાણા માટે વિશિષ્ટ છે.
2020: પીળી સિલ્ક સાડી
૨૦૨૦માં તેણીએ વાદળી સરહદવાળી પીળી સિલ્ક સાડી પહેરી હતી. પીળા રંગને આશા, સમૃદ્ધિ અને સકારાત્મકતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે, જે તે સમયે મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓને ધ્યાનમાં રાખીને મહત્વપૂર્ણ હતું.
2019: પહેલું બજેટ અને ગુલાબી મંગલગીરી સાડી
૨૦૧૯માં નિર્મલા સીતારમણે પોતાનું પહેલું બજેટ રજૂ કર્યું. પોતાના પહેલા બજેટ માટે, તેણીએ ગુલાબી મંગલગીરી સાડી પહેરી હતી. તે જ વર્ષે, તેમણે બ્રિટિશ યુગના બ્રીફકેસને બદલે લાલ ખાતાવહી અપનાવીને એક નવો સંદેશ આપ્યો.
