ચાલુ નાણાકીય વર્ષ દરમિયાન બેંકિગ છેતરપિડીની સંખ્યામાં ઘટાડો થયો, પરંતુ તેમાં સંડોવાયેલી રકમમાં વધારો થયો. RBI દ્વારા ગઇકાલે જાહેર કરાયેલ ભારતમાં બેંકિગનો ટ્રેન્ડ એન્ડ પ્રોગ્રેસ 2024-25 રિપોર્ટમાં બેંકિગ ક્ષેત્રમાં છેતરપિડીની સ્થિતિ અંગે ગંભીર ચિતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. આ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં (એપ્રિલ-સપ્ટેમ્બર 2025), છેતરપિડીની રકમ વધીને રૂૂા.21,367 કરોડ થઈ ગઈ છે જે ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળામાં રૂૂા.16,659 કરોડ હતી.
જ્યારે આ સમયગાળા દરમિયાન છેતરપિડીની સંખ્યા 18,386 થી ઘટીને 5,092 થઈ ગઈ છે. અહેવાલ મુજબ, રિપોર્ટિગ તારીખના આધારે નાણાકીય વર્ષ 2024-25 માં છેતરપિડીના કુલ કેસોની સંખ્યા 23,879 હતી, જેમાં રૂૂા.34,771 કરોડનો સમાવેશ થાય છે. છઇઈં દલીલ કરે છે કે આ વધારો મુખ્યત્વે સુપ્રીમ કોર્ટના 27 માર્ચ, 2023 ના નિર્ણયના પાલનમાં જૂના કેસોની ફરીથી રિપોર્ટિગને કારણે થયો છે.
જો આપણે 2024-25ની સરખામણી પાછલા નાણાકીય વર્ષ સાથે કરીએ, તો નોંધાયેલ છેતરપિડીની રકમ ત્રણ ગણાથી વધુ વધારો દર્શાવે છે. ખાસ કરીને, એડવાન્સ છેતરપિડીની રકમ રૂૂા.31,911 કરોડ હતી, જે કુલનો નોંધપાત્ર ભાગ દર્શાવે છે. બેંકિગ છેતરપિડીની તારીખના આધારે, કાર્ડ/ઇન્ટરનેટ છેતરપિડી કુલ કેસોના 66.8 ટકા માટે જવાબદાર હતી, જ્યારે એડવાન્સ છેતરપિડી કુલ કેસોના 33.1 ટકા માટે જવાબદાર હતી.
ખાનગી બેંકોએ કુલ કેસોના 59.3 ટકા નોંધ્યા હતા, જ્યારે જાહેર ક્ષેત્રની બેંકોનો કુલ કેસોના 70.7 ટકા માટે જવાબદાર હતો. કાર્ડ/ઇન્ટરનેટ છેતરપિડી મોટાભાગે ખાનગી બેંકોમાં થઈ હતી, જ્યારે એડવાન્સ છેતરપિડી જાહેર ક્ષેત્રની બેંકોમાં વધુ પ્રચલિત હતી. જોકે, ગયા વર્ષની સરખામણીમાં તમામ પ્રકારની બેંકોમાં કાર્ડ અને ઇન્ટરનેટ છેતરપિડીઓનો હિસ્સો ઘટ્યો હતો.
અહેવાલમાં પુનરાવર્તન કરવામાં આવ્યું છે કે ભારતની બેંકોની નાણાકીય સ્થિતિ આ વર્ષે સતત મજબૂત થઈ રહી છે. માર્ચ 2025 ના અંત સુધીમાં, બેંકિગ ક્ષેત્રનો ગ્રોસ નોન-પર્ફોર્મિગ એસેટ્સ (GNPA) ગુણોત્તર દાયકાના નીચલા સ્તરે 2.2 ટકા સુધી પહોંચી ગયો હતો, જ્યારે ચોખ્ખી NPA ઘટીને 0.5 ટકા થઈ ગઈ હતી. એક રીતે, ભારતીય બેંકોનો નફો વધ્યો છે, તેમની સંપત્તિ ગુણવત્તામાં સુધારો થયો છે, અને તેમના લોન વિતરણમાં સતત મજબૂત ગતિ જાળવી રાખવામાં આવી છે.
