તાજા અપડેટ મુજબ અલ નિનો મધ્યમ તિવ્રતાનો રહેશે, પણ નવેમ્બર સુધી અસર રહેશે
વિશ્વભરમાં રેકોર્ડબ્રેક ગરમીથી દૈનિક જીવન ગંભીર રીતે પ્રભાવિત થઈ રહ્યું છે. ફ્રાન્સમાં, ગરમીને કારણે 1,000 થી વધુ લોકો મૃત્યુ પામ્યા છે. જર્મની, સ્પેન અને યુકે સહિત ઘણા યુરોપિયન દેશો એટલી તીવ્ર ગરમીનો અનુભવ કરી રહ્યા છે કે રસ્તાઓ પીગળી રહ્યા છે. લોકો કહે છે કે તેમણે પહેલાં ક્યારેય આવી ગરમી જોઈ નથી. ભારતના ઘણા ભાગો પણ ભીષણ ગરમીની ઝપેટમાં છે. દિલ્હી, યુપી, બિહાર, પંજાબ અને રાજસ્થાન જેવા રાજ્યોમાં હજુ સુધી પૂરતો વરસાદ પડ્યો નથી. આ રેકોર્ડબ્રેક, તીવ્ર ગરમી પાછળ અલ નીનોને મુખ્ય કારણ તરીકે દર્શાવવામાં આવી રહ્યું છે. હવે, અલ નીનો સંબંધિત એક નવા અપડેટથી ચિંતાઓ વધુ વધી ગઈ છે.
અલ નિનોના કારણે વધતા જતા વાતાવરણ ગરમ થવાના સંકટ વચ્ચે, અગાઉના અપડેટમાં સૂચવવામાં આવ્યું હતું કે ભારતના 111 જિલ્લાઓ નોંધપાત્ર અસરનો સામનો કરી શકે છે. હવે, એક નવા અપડેટમાં સૂચવવામાં આવ્યું છે કે 12 ભારતીય રાજ્યોના 300 જિલ્લાઓ અલ નિનોથી પ્રભાવિત થઈ શકે છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્રના મહાસચિવ એન્ટોનિયો ગુટેરેસ દ્વારા જારી કરાયેલી ચેતવણી દ્વારા વૈશ્વિક અસર સમજી શકાય છે:
“90% સંભાવના છે કે અલ નિનો આગામી મહિનાઓમાં આવશે. વિશ્વએ આને એક મહત્વપૂર્ણ આબોહવા ચેતવણી તરીકે જોવું જોઈએ. અલ નિનો પહેલાથી જ ગરમ થઈ રહેલા વિશ્વમાં આગ પર બળતણ જેવું કામ કરશે. તેની અસરો ઘણી વધુ ગંભીર, વ્યાપક હશે અને ઝડપથી સરહદો પાર કરશે.”
WMOના મૂલ્યાંકન મુજબ, જૂન-ઓગસ્ટ 2026 દરમિયાન અલ નિનો ઘટના બનવાની 80% સંભાવના છે.
90% કે તેથી વધુ સંભાવના છે કે તે ઓછામાં ઓછા નવેમ્બર સુધી ચાલુ રહેશે. મોટાભાગના આગાહી મોડેલો સૂચવે છે કે અલ નિનો ઓછામાં ઓછી મધ્યમ તીવ્રતાનો રહેશે, જોકે તે સંભવિત રીતે ખૂબ જ મજબૂત બની શકે છે. આ વૈશ્વિક તાપમાન અને વરસાદના પેટર્નને અસર કરી શકે છે.
અને આગામી મહિનાઓમાં આપત્તિઓનું જોખમ વધારી શકે છે. સ્પષ્ટપણે, અલ નિનો કટોકટી તીવ્ર બની રહી છે, જે ભારતના દક્ષિણપશ્ચિમ ચોમાસા પર તેની અસર અંગે ચિંતા અને ચિંતા વધારી રહી છે.
દેશમાં વરસાદની ખાધ 40% ગુજરાતમાં સૌથી વધે 86%
દક્ષિણપશ્ચિમ ચોમાસુ ફરી એકવાર લાંબા વિરામમાં ફસાઈ ગયું છે, તાજા ઉપગ્રહ છબીઓ જૂનના અંતની નજીક આવી રહી છે ત્યારે પણ ભારતના મોટાભાગના ભાગોમાં વ્યાપક વરસાદી વાદળોનો અભાવ દર્શાવે છે. ભારત હવામાન વિભાગ (IMD) અનુસાર, 4 જૂનથી 28 જૂન, 2026 દરમિયાન સંચિત વરસાદ સામાન્ય 141.4 મીમીની સામે 77.1 મીમી રહ્યો હતો, જેના કારણે દેશમાં 45% વરસાદની ખાધ રહી. IMD દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલ વરસાદનો નકશો આ વર્ષના ચોમાસાની અસમાન પ્રકૃતિને પ્રતિબિંબિત કરે છે. ઘણા મુખ્ય કૃષિ રાજ્યો નોંધપાત્ર ખાધ નોંધાવી રહ્યા છે. ગુજરાત 86% વરસાદની અછત સાથે સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત રાજ્યોમાં રહે છે, જ્યારે મહારાષ્ટ્રમાં 60% ખાધ નોંધાઈ છે. મધ્યપ્રદેશ 42%, ઉત્તરપ્રદેશ 59%, બિહાર 52%, ઓડિશા 53%, તેલંગાણા 32% અને કર્ણાટક 47% ઓછો વરસાદ નોંધાયો છે. દિલ્હીમાં સામાન્ય 53.3 મીમી વરસાદની સામે માત્ર 32.3 મીમી વરસાદ પડ્યો છે, જેના કારણે લાંબા ગાળાના સરેરાશ ચોમાસાની શરૂૂઆતની તારીખ પહેલાથી જ પસાર થઈ ગઈ હોવા છતાં રાષ્ટ્રીય રાજધાનીમાં 39% ખાધ રહી છે. કેટલાક પ્રદેશોમાં ચિત્ર સ્પષ્ટ રીતે અલગ છે. પશ્ચિમ બંગાળ, આંધ્રપ્રદેશ, રાજસ્થાન, હરિયાણા, જમ્મુ અને કાશ્મીર, લક્ષદ્વીપ અને આંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓમાં સામાન્યથી વધુ વરસાદ પડ્યો છે, જ્યારે લદ્દાખમાં અપવાદરૂૂપે ભારે વરસાદ નોંધાયો છે, જે સામાન્ય કરતાં 160% વધુ છે.
